5 lỗi lắp đặt khiến van cổng ty nổi nhanh rò rỉ, nặng tay và khó vận hành

Một van cổng ty nổi có thể được lựa chọn đúng thông số nhưng vẫn hoạt động không ổn định nếu lắp đặt sai. Trong thực tế hệ thống đường ống, hiện tượng van đóng không kín, thao tác nặng, ty bị xước hoặc tay quay khó xoay không phải lúc nào cũng bắt nguồn từ chất lượng bản thân van.

Nhiều vấn đề xuất hiện sau khi hệ thống vận hành lại liên quan đến cách bố trí, căn chỉnh, vệ sinh đường ống hoặc thao tác trong quá trình commissioning.

Với các hệ thống van công nghiệp, việc kiểm tra trước và sau lắp đặt vì vậy rất quan trọng.

Tân Thành tổng hợp 5 nhóm lỗi thường cần chú ý khi thi công van cổng, van cổng Gate Valve, van cửa và đặc biệt là van cổng ty nổi.

1. Lỗi thứ nhất: Đường ống không được vệ sinh trước khi đưa van vào hệ thống
Đây là một trong những vấn đề dễ bị bỏ qua.


Trong quá trình gia công đường ống có thể tồn tại:

• xỉ hàn;
  
  
• mạt kim loại;
  
  
• cát;
  
  
• bụi;
  
  
• vật liệu đóng gói;
  
  
• cặn;
  
  
• rỉ sét.
  

Nếu những vật này đi vào van, chúng có thể ảnh hưởng đến bề mặt làm kín hoặc cơ cấu chuyển động.

Đối với gate valve, cửa van cần di chuyển đúng hành trình. Nếu có vật lạ mắc ở khu vực seat hoặc gate, van có thể đóng không hoàn toàn.

Khi đó người vận hành dễ kết luận rằng “van bị lỗi” trong khi nguyên nhân có thể đến từ hệ thống đường ống.

Cách hạn chế
Trước khi đưa hệ thống vào vận hành:

• kiểm tra đường ống;
  
  
• vệ sinh bên trong;
  
  
• thực hiện flushing theo yêu cầu dự án;
  
  
• kiểm tra vật lạ;
  
  
• bảo vệ van trong quá trình thi công.
  

Không nên mở van liên tục trong lúc đường ống vẫn còn nhiều tạp chất.

2. Lỗi thứ hai: Dùng van để điều tiết dòng chảy trong thời gian dài
Van cổng về bản chất thường được sử dụng cho nhiệm vụ cô lập dòng chảy hơn là điều tiết liên tục.

Khi van chỉ mở một phần, dòng lưu chất đi qua vùng tiết lưu có thể tạo ra vận tốc cao và gây tác động lên các bề mặt bên trong.

Với các ứng dụng yêu cầu điều chỉnh lưu lượng thường xuyên, cần xem xét loại valve phù hợp với nhiệm vụ điều tiết thay vì mặc định sử dụng gate valve.

Đây là điểm đặc biệt quan trọng khi tư vấn valve công nghiệp.

Van cổng thường phát huy đúng vai trò khi được vận hành ở trạng thái đóng hoặc mở theo yêu cầu cô lập.

3. Lỗi thứ ba: Đường ống tạo tải lên thân van
Van không phải là một điểm để đường ống “tựa” vào.

Nếu đường ống bị lệch tâm, sai cao độ hoặc không có giá đỡ phù hợp, tải trọng có thể truyền lên van.

Các nguyên nhân có thể gồm:

• khoảng cách giá đỡ quá lớn;
  
  
• đường ống bị võng;
  
  
• mặt bích không đồng tâm;
  
  
• ép van vào vị trí để khớp đường ống;
  
  
• lực từ giãn nở nhiệt;
  
  
• rung động.
  

Trong quá trình lắp đặt, nếu phải dùng lực lớn để đưa hai mặt bích về đúng vị trí, đó là dấu hiệu cần kiểm tra lại đường ống.

Không nên dùng bulông mặt bích để “kéo” đường ống về phía van.

4. Lỗi thứ tư: Siết packing/gland không đúng
Khu vực packing có nhiệm vụ hỗ trợ làm kín quanh stem.

Nếu siết quá lỏng, có thể xuất hiện rò rỉ bên ngoài.

Nếu siết quá chặt, lực ma sát lên stem tăng, khiến thao tác van nặng.

Đối với van cổng ty nổi, tình trạng này có thể biểu hiện khá rõ khi người vận hành quay tay vô lăng.

Do đó, việc điều chỉnh gland cần được thực hiện theo hướng dẫn của nhà sản xuất, không nên siết “càng chặt càng tốt”.

Một hệ thống làm kín tốt phải đạt cân bằng giữa:

• khả năng chống rò;
  
  
• ma sát;
  
  
• khả năng vận hành;
  
  
• tuổi thọ packing.
  

5. Lỗi thứ năm: Không kiểm tra hành trình sau khi lắp đặt
Sau khi lắp van, không nên chỉ kiểm tra xem tay quay có xoay được hay không.

Cần xác nhận:

• van có đóng hoàn toàn không;
  
  
• van có mở hoàn toàn không;
  
  
• ty có di chuyển bình thường không;
  
  
• không có điểm kẹt;
  
  
• không có vật cản phía trên;
  
  
• trạng thái tay quay và stem phù hợp;
  
  
• không có rò rỉ bất thường.
  

Đối với van cổng ty nổi, cần đặc biệt chú ý hành trình đi lên của stem.

Nếu ty chỉ di chuyển một phần do bị vướng, van có thể chưa thực sự đạt trạng thái mở hoàn toàn.

6. Sai hướng lắp đặt có phải luôn là nguyên nhân gây hỏng van?
Không nên đánh đồng mọi trường hợp.

Một số gate valve có thể lắp theo nhiều hướng tùy thiết kế, nhưng nhà sản xuất có thể đưa ra hướng dẫn cụ thể liên quan đến vị trí stem, actuator hoặc điều kiện môi chất.

Vì vậy cần kiểm tra catalogue và installation manual của model cụ thể.

Đặc biệt với các dòng van có truyền động, gearbox hoặc actuator, hướng lắp có thể ảnh hưởng đáng kể đến khả năng tiếp cận và bảo trì.

7. Không bảo vệ ty trong quá trình thi công
Ty nổi có phần chuyển động nằm phía ngoài.

Nếu trong quá trình thi công, ty bị:

• va đập;
  
  
• dính sơn;
  
  
• dính vữa;
  
  
• bám bụi;
  
  
• bị vật nặng rơi vào;
  

thì quá trình vận hành sau đó có thể bị ảnh hưởng.

Do đó, bảo vệ stem trong thời gian chưa đưa hệ thống vào vận hành là một bước đơn giản nhưng có giá trị.

8. Lắp van ở vị trí không đủ không gian
Đây là lỗi rất phổ biến.

Van có thể vừa với đường ống nhưng không vừa với “không gian vận hành”.

Với van cổng ty nổi, cần tính phần ty nhô lên khi mở.

Nếu phía trên có:

• dầm;
  
  
• trần;
  
  
• máng cáp;
  
  
• đường ống;
  
  
• thiết bị khác;
  

thì phải kiểm tra khoảng cách.

Không gian bảo trì cũng cần được tính. Việc mở được van nhưng không tháo được bonnet hoặc không tiếp cận được packing sẽ gây khó khăn về sau.

9. Lắp van mà không tính đến khả năng bảo trì
Một hệ thống đường ống không chỉ tồn tại trong ngày nghiệm thu.

Nó có thể hoạt động nhiều năm.

Trong thời gian đó có thể phát sinh:

• rò packing;
  
  
• cần kiểm tra stem;
  
  
• thay gasket;
  
  
• bảo dưỡng bộ truyền động;
  
  
• tháo van;
  
  
• kiểm tra seat.
  

Vì vậy vị trí lắp van cần được thiết kế với tư duy bảo trì ngay từ đầu.

10. Kiểm tra áp lực không đúng quy trình
Gate valve thường được kiểm tra bằng các phép thử liên quan đến độ kín và độ bền theo tiêu chuẩn áp dụng.

Tùy loại van và tiêu chuẩn, yêu cầu thử nghiệm sẽ khác nhau.

Ví dụ, MSS SP-70 đề cập đến pressure-temperature ratings và yêu cầu thử nghiệm đối với các dòng cast iron gate valve thuộc phạm vi tiêu chuẩn.

Với các van thép thuộc API 600, tiêu chuẩn cũng đặt ra các yêu cầu cụ thể cho loại steel gate valve công nghiệp.

Do đó, không nên áp dụng một quy trình thử áp giống nhau cho mọi model.

11. Checklist nghiệm thu nhanh
Có thể chia kiểm tra thành 4 nhóm.

Ngoại quan

• thân van không nứt;
  
  
• không biến dạng;
  
  
• lớp phủ phù hợp;
  
  
• tay quay nguyên vẹn;
  
  
• stem không bị hư hại.
  

Kết nối

• mặt bích đúng chuẩn;
  
  
• bulông phù hợp;
  
  
• gasket đúng loại;
  
  
• đường ống đồng tâm.
  

Vận hành

• mở được;
  
  
• đóng được;
  
  
• stem chuyển động bình thường;
  
  
• không bị kẹt;
  
  
• không có tiếng động bất thường.
  

Độ kín

• kiểm tra theo quy trình thử áp;
  
  
• kiểm tra seat;
  
  
• kiểm tra khu vực packing;
  
  
• lập biên bản theo yêu cầu dự án.
  

12. Khi van vận hành nặng, nên kiểm tra gì trước?
Không nên lập tức dùng lực mạnh hơn để quay.

Có thể kiểm tra theo thứ tự:

1. Van có bị kẹt vật lạ không?
   
   
2. Đường ống có đang chịu tải lên van không?
   
   
3. Packing/gland có quá chặt không?
   
   
4. Stem có bị bẩn hoặc ăn mòn không?
   
   
5. Van có đang chịu chênh áp lớn không?
   
   
6. Có bộ phận nào bị lệch không?
   
   
7. Có cần thực hiện quy trình equalization theo thiết kế không?
   

Cách kiểm tra theo nguyên nhân sẽ an toàn hơn việc cố tăng lực thao tác.

13. Tân Thành lưu ý khi thi công van cổng
Khi lắp van cổng Gate Valve, kỹ thuật nên giữ lại:

• catalogue;
  
  
• datasheet;
  
  
• bản vẽ;
  
  
• hướng dẫn lắp đặt;
  
  
• chứng từ kiểm tra;
  
  
• biên bản thử áp;
  
  
• thông tin model và serial nếu có.
  

Những dữ liệu này rất hữu ích khi cần truy xuất nguyên nhân sau một thời gian vận hành.

Kết luận
Những sự cố như van cổng ty nổi nặng tay, đóng không kín hoặc khó vận hành không phải lúc nào cũng xuất phát từ chất lượng sản phẩm. Vệ sinh đường ống, căn chỉnh mặt bích, tải trọng đường ống, packing và khoảng không lắp đặt đều có thể ảnh hưởng đến hiệu quả vận hành.

Tân Thành khuyến nghị khi thi công van công nghiệp, van cổng, van cửa, van cổng van cửa cần kiểm tra đồng thời cả thiết bị và điều kiện hệ thống.

Đặc biệt với van cổng ty nổi, hãy kiểm tra hành trình stem, không gian phía trên và khả năng bảo trì trước khi nghiệm thu. Đây là những chi tiết nhỏ nhưng có thể quyết định sự thuận tiện của cả quá trình vận hành sau này.

#VanCongTyNoi #VanCong #GateValve #VanCongNghiep #VanCua #TanThanh