Toàn quốc Ngưng Thở Khi Ngủ Trung Ương Do Suy Tim: Vì Sao Xảy Ra?

Ngưng Thở Khi Ngủ Trung Ương Do Suy Tim: Vì Sao Xảy Ra?
Ngưng thở khi ngủ trung ương (CSA) do suy tim là một dạng rối loạn hô hấp khi ngủ có thể gặp ở người mắc suy tim. Khác với ngưng thở khi ngủ do tắc nghẽn (OSA), CSA xảy ra khi não tạm thời không gửi tín hiệu phù hợp đến các cơ hô hấp, khiến nỗ lực hô hấp giảm hoặc ngừng trong một khoảng thời gian.

Một dạng thường được nhắc đến là thở Cheyne–Stokes, trong đó nhịp thở tăng dần rồi giảm dần, sau đó xuất hiện khoảng ngừng thở trước khi chu kỳ lặp lại.

Vì sao suy tim có thể dẫn đến ngưng thở khi ngủ trung ương?
Khi chức năng tim suy giảm, quá trình lưu thông máu và điều hòa khí trong cơ thể có thể thay đổi. Những thay đổi này có thể ảnh hưởng đến cơ chế kiểm soát hô hấp trong lúc ngủ.

Ở một số người bệnh suy tim, nhịp thở trở nên không ổn định, tăng giảm theo chu kỳ và có thể xuất hiện các khoảng ngừng thở trung ương.

CSA do suy tim vì vậy không đơn giản là vấn đề “đường thở bị hẹp”. Việc xác định đúng loại ngưng thở rất quan trọng vì phương pháp điều trị có thể khác hoàn toàn so với OSA thông thường.

Dấu hiệu nào gợi ý CSA ở người suy tim?
Các triệu chứng của CSA có thể không quá rõ ràng và đôi khi bị nhầm với biểu hiện của chính bệnh tim.

Một số dấu hiệu cần chú ý gồm:

• Có những khoảng ngừng thở khi ngủ được người thân phát hiện.
  
  
• Thức giấc đột ngột kèm cảm giác khó thở.
  
  
• Ngủ không sâu hoặc thường xuyên tỉnh giấc.
  
  
• Buồn ngủ, mệt mỏi vào ban ngày.
  
  
• Khó tập trung hoặc dễ cáu gắt.
  
  
• Đau đầu sau khi thức dậy.
  

Mayo Clinic cũng lưu ý rằng người mắc CSA có thể gặp tình trạng thức giấc vì khó thở, mất ngủ, buồn ngủ ban ngày và khó tập trung.

Nếu người bệnh suy tim đồng thời có những biểu hiện trên, nên trao đổi với bác sĩ về khả năng đánh giá rối loạn hô hấp khi ngủ thay vì chỉ cho rằng nguyên nhân là do bệnh tim.

CSA do suy tim được chẩn đoán như thế nào?
Không thể xác định CSA chỉ dựa vào việc ngáy hoặc cảm giác khó thở khi ngủ.

Người bệnh có thể cần PSG hoặc phương pháp đánh giá giấc ngủ phù hợp để xác định loại biến cố hô hấp, mức độ ngưng thở và các thông số liên quan.

Điểm quan trọng là phải phân biệt giữa:

OSA: đường thở bị tắc nghẽn nhưng người bệnh vẫn có nỗ lực hô hấp.

CSA: giảm hoặc mất nỗ lực hô hấp do tín hiệu điều khiển hô hấp bị gián đoạn.

Hai tình trạng này có thể cùng xuất hiện ở một người, vì vậy kết quả đo giấc ngủ cần được đọc trong bối cảnh bệnh lý tổng thể.

​

Điều trị CSA do suy tim có cần dùng máy trợ thở?
Điều trị trước tiên vẫn cần tập trung vào bệnh suy tim và nguyên nhân nền. Khi tình trạng tim mạch được kiểm soát tốt hơn, rối loạn hô hấp khi ngủ ở một số người cũng có thể được cải thiện.

Trong một số trường hợp CSA do suy tim, bác sĩ có thể cân nhắc liệu pháp PAP. Hướng dẫn AASM 2025 cho phép cân nhắc CPAP ở người trưởng thành mắc CSA liên quan suy tim, nhưng mức độ bằng chứng được đánh giá là thấp.

Với những trường hợp cần BPAP có backup rate hoặc các phương pháp chuyên biệt hơn, quyết định phải dựa trên loại CSA và tình trạng tim mạch cụ thể.

Đặc biệt, không nên tự mua BiPAP/BPAP thông thường không có backup rate để điều trị CSA do suy tim. AASM khuyến nghị chống lại phương pháp này trong nhóm CSA liên quan suy tim.

Có nên tự mua CPAP khi bị suy tim và ngưng thở khi ngủ?
Không nên tự lựa chọn máy chỉ dựa vào triệu chứng.

Người suy tim có thể đồng thời mắc OSA, CSA hoặc cả hai. Mỗi tình trạng có hướng xử lý khác nhau.

Nếu kết quả cho thấy OSA, CPAP/APAP có thể là lựa chọn điều trị phổ biến. Nhưng nếu xác định CSA do suy tim, việc lựa chọn PAP cần được bác sĩ đánh giá dựa trên loại CSA, chức năng tim và các bệnh lý đi kèm.

Đặc biệt với các phương pháp như ASV, AASM 2025 lưu ý rằng ở người suy tim với phân suất tống máu giảm (HFrEF), điều trị cần được thực hiện tại cơ sở có kinh nghiệm và theo dõi chặt chẽ.

Cần tư vấn máy CPAP, BiPAP cho người bệnh suy tim?
Nếu bạn hoặc người thân đang bị suy tim và có kết quả PSG, đa ký hô hấp, AHI/CAI hoặc dữ liệu từ máy PAP, có thể cung cấp kết quả để được tư vấn hướng thiết bị phù hợp.

VietHealthMed cung cấp các giải pháp máy trợ thở ResMed và BMC chính hãng, bao gồm CPAP/APAP và các thiết bị hỗ trợ hô hấp theo nhu cầu điều trị.

Với OSA thông thường, có thể tham khảo các dòng như ResMed AirSense 10 AutoSet hoặc BMC G2S A20. Tuy nhiên, nếu đã được xác định CSA liên quan suy tim, không nên tự chọn máy chỉ dựa trên tên sản phẩm hoặc mức áp lực.

VietHealthMed – Giải Pháp Máy Thở ResMed & BMC Chính Hãng
CÔNG TY TNHH THƯƠNG MẠI VÀ DỊCH VỤ SỨC KHOẺ VIỆT – VIETHEALTHMED

Địa chỉ: 83/53 Phạm Văn Bạch, Phường Tân Sơn, TP. Hồ Chí Minh, Việt Nam

Hotline: 0917205200 – 0703196857

Zalo/WhatsApp: +84 917 205 200

Website: viethealthmed.com | maythoresmed.com | maythovn.com

Nếu người bệnh suy tim có dấu hiệu ngưng thở khi ngủ, thức giấc vì khó thở hoặc được phát hiện kiểu thở bất thường trong lúc ngủ, nên trao đổi với bác sĩ để được đánh giá đúng loại rối loạn hô hấp. CSA do suy tim cần được xử lý dựa trên cả tình trạng hô hấp và bệnh tim nền, không nên tự điều chỉnh máy PAP tại nhà.

Thông tin trong bài mang tính tham khảo và không thay thế chẩn đoán hoặc chỉ định điều trị của bác sĩ.