Test motor mực máy Ricoh khi máy báo hết mực nhưng hộp vẫn còn

Máy photocopy Ricoh báo hết mực dù vừa thay chai mực hoặc hộp mực vẫn còn là tình trạng khá thường gặp. Trong nhiều trường hợp, nguyên nhân không nằm ở lượng mực thực tế mà liên quan đến motor cấp mực, bánh răng truyền động, đường dẫn mực hoặc cảm biến bên trong máy.
Motor mực có nhiệm vụ kéo và vận chuyển mực từ chai mực xuống cụm cấp mực. Khi bộ phận này không hoạt động, mực không được bổ sung đúng thời điểm, khiến máy liên tục báo thiếu mực, bản in nhạt hoặc không thể tiếp tục sao chụp. Tuy nhiên, trước khi thay motor, cần kiểm tra kỹ để xác định đúng vị trí gây lỗi.

Motor mực máy Ricoh hoạt động như thế nào?
Khi cảm biến nhận thấy lượng mực trong cụm từ giảm xuống, bo điều khiển sẽ gửi tín hiệu kích hoạt motor cấp mực. Motor quay và truyền lực qua hệ thống bánh răng, từ đó làm trục xoắn hoặc cơ cấu bên trong hộp mực chuyển động.

Mực sẽ được đưa từ chai mực xuống đường dẫn rồi bổ sung vào cụm từ. Quá trình này diễn ra tự động trong lúc máy hoạt động.

Nếu một bộ phận trong chuỗi truyền động gặp sự cố, motor có thể không quay, quay nhưng không kéo được bánh răng hoặc vẫn hoạt động nhưng mực không xuống đúng vị trí.

​

Những biểu hiện cần kiểm tra motor cấp mực
Một số dấu hiệu cho thấy hệ thống cấp mực đang gặp vấn đề gồm:

• Máy báo hết mực dù vừa thay hộp mực.
• Hộp mực còn nhiều nhưng bản in ngày càng nhạt.
• Máy yêu cầu thêm mực liên tục.
• Motor phát tiếng chạy nhưng mực không xuống.
• Khu vực hộp mực có tiếng lạch cạch.
• Bánh răng cấp mực quay giật hoặc không quay.
• Bản in lúc đậm, lúc nhạt.
• Máy chạy một lúc rồi dừng vì thiếu mực.
• Cụm từ thiếu mực dù chai mực vẫn còn nguyên.
• Mực bị đóng cục hoặc dồn ở miệng cấp.

Các dấu hiệu này chỉ cho thấy hệ thống cấp mực có vấn đề, chưa đủ để khẳng định motor đã hỏng.

Những nguyên nhân khiến motor mực không chạy
Hộp mực lắp chưa đúng vị trí
Hộp mực lắp lệch, chưa khóa đúng hoặc không khớp với đầu truyền động có thể khiến motor quay nhưng không kéo được trục mực.

Một số loại mực không đúng quy cách cũng có thể không tương thích hoàn toàn với cơ cấu cấp mực của máy.

Mực bị vón cục
Mực để lâu, bảo quản trong môi trường ẩm hoặc sử dụng mực chất lượng không phù hợp có thể bị vón. Khi đó, trục xoắn bên trong khó quay, làm motor phải chịu tải lớn.

Nếu tình trạng kéo dài, bánh răng có thể bị mòn hoặc motor bị yếu.

Đường dẫn mực bị tắc
Mực bám lâu ngày trong ống dẫn hoặc cửa cấp mực có thể gây nghẹt. Motor vẫn hoạt động nhưng lượng mực thực tế không đi xuống cụm từ.

Đây là nguyên nhân khá dễ bị nhầm với lỗi motor.

Bánh răng bị mòn
Bánh răng nhựa trong hệ thống cấp mực có thể bị mòn, gãy răng hoặc trượt khớp. Khi motor quay, bánh răng không truyền đủ lực đến trục cấp mực.

Dấu hiệu thường gặp là tiếng kêu lạch cạch hoặc motor quay nhưng hộp mực không chuyển động.

Motor bị yếu
Motor sử dụng lâu ngày có thể giảm lực kéo. Khi không tải, motor vẫn quay nhưng khi gắn vào hệ thống bánh răng lại không đủ lực hoạt động.

Motor yếu thường quay chậm, giật từng nhịp hoặc dừng giữa chừng.

Dây điện hoặc giắc cắm bị lỏng
Giắc motor lỏng, chân tiếp xúc bẩn hoặc dây điện đứt ngầm có thể khiến motor không nhận được nguồn cấp.

Lỗi này thường xuất hiện sau khi máy được tháo vệ sinh, thay mực hoặc sửa chữa cụm linh kiện gần đó.

Cảm biến báo sai lượng mực
Nếu cảm biến mật độ mực hoặc cảm biến liên quan báo sai, máy có thể không kích hoạt motor đúng thời điểm. Ngược lại, motor cũng có thể chạy liên tục dù lượng mực đã đủ.

Trong trường hợp này, motor có thể hoàn toàn bình thường nhưng hệ thống điều khiển đang nhận dữ liệu không chính xác.

Trình tự test motor mực máy Ricoh
Kiểm tra hộp mực trước
Bước đầu tiên nên kiểm tra chai mực hoặc hộp mực đã lắp đúng chưa. Cần xem phần khóa, khớp truyền động và miệng cấp mực có nằm đúng vị trí hay không.

Nếu hộp mực bị móp, sai loại hoặc không khớp cơ cấu truyền động, nên thay bằng hộp phù hợp trước khi kiểm tra sâu hơn.

Quan sát lượng mực và độ tơi
Có thể tháo hộp mực để kiểm tra mực bên trong có bị vón, ẩm hoặc đóng thành từng cục không. Nếu trục bên trong hộp mực khó quay, motor có thể đang bị quá tải.

Không nên tiếp tục bật máy nhiều lần khi trục mực đang kẹt vì có thể làm hỏng thêm bánh răng.

Kiểm tra bánh răng cấp mực
Sau khi tắt nguồn và rút điện, có thể quan sát cụm bánh răng quanh vị trí hộp mực. Cần kiểm tra tình trạng gãy răng, mòn khớp, lệch trục hoặc mực bám quá nhiều.

Nếu xoay nhẹ bánh răng thấy quá cứng, nguyên nhân có thể nằm ở trục xoắn hoặc đường cấp mực bị kẹt.

Nghe tiếng motor khi máy cấp mực
Khi máy khởi động hoặc thực hiện chu trình cấp mực, có thể nghe khu vực motor xem có tiếng hoạt động hay không.

Nếu hoàn toàn không có tiếng, cần kiểm tra nguồn cấp, dây điện, giắc cắm hoặc motor. Nếu có tiếng nhưng kèm lạch cạch, khả năng cao bánh răng đang bị trượt.

Chạy kiểm tra trong chế độ kỹ thuật
Một số dòng máy Ricoh có chế độ kích hoạt riêng từng motor. Kỹ thuật viên có thể sử dụng chức năng này để xác định motor có phản hồi hay không.

Mã kiểm tra khác nhau tùy từng model nên không nên áp dụng một mã chung cho tất cả các máy. Việc chọn sai chức năng có thể kích hoạt nhầm linh kiện hoặc làm thay đổi thông số máy.

Trong lúc test, cần theo dõi motor có quay đều, có kéo được bánh răng và có đưa mực xuống hay không.

Kiểm tra nguồn cấp motor
Nếu motor không chạy khi được kích hoạt, kỹ thuật viên có thể đo nguồn tại đầu nối motor. Nếu có nguồn đúng nhưng motor không quay, motor có khả năng đã hỏng.

Nếu không có nguồn, cần kiểm tra dây dẫn, bo nguồn hoặc bo điều khiển. Bước này đòi hỏi có đồng hồ đo và sơ đồ kỹ thuật phù hợp với từng dòng máy.

Người dùng thông thường không nên tự cấp nguồn ngoài vào motor vì sai điện áp hoặc sai chân có thể làm cháy linh kiện.

Cách nhận biết lỗi motor và lỗi bánh răng
Motor không có phản ứng
Motor không phát tiếng, không rung và không quay dù đã có lệnh cấp mực có thể liên quan đến mất nguồn hoặc motor hỏng.

Cần đo nguồn trước khi thay linh kiện.

Motor quay nhưng bánh răng đứng yên
Tình trạng này thường do khớp nối trượt, bánh răng gãy hoặc trục motor bị mòn. Motor có thể chưa hỏng nhưng không truyền được lực.

Bánh răng quay nhưng mực không xuống
Nếu bánh răng và motor đều hoạt động, cần kiểm tra trục xoắn, cửa cấp mực và đường dẫn. Khả năng cao mực đang bị nghẹt hoặc hộp mực không khớp.

Motor quay yếu và nóng nhanh
Motor quay chậm, nóng hoặc có mùi bất thường có thể do motor xuống cấp hoặc hệ thống cơ khí đang bị kẹt. Cần dừng test để tránh motor bị cháy.

Vì sao không nên thay motor ngay?
Nhiều trường hợp thấy máy không cấp mực liền thay motor nhưng lỗi vẫn còn. Nguyên nhân là bộ phận thực sự bị hỏng nằm ở bánh răng, cảm biến hoặc đường dẫn mực.

Nếu trục cấp mực đang bị kẹt mà chỉ thay motor mới, motor mới vẫn phải chịu tải lớn và có thể tiếp tục hỏng sau thời gian ngắn.

Do đó, trước khi thay motor cần kiểm tra đầy đủ phần cơ khí, nguồn cấp và tín hiệu điều khiển.

Một số lưu ý khi kiểm tra hệ thống cấp mực
Không nên liên tục tắt mở máy để ép motor chạy. Nếu hệ thống đang kẹt, thao tác này có thể làm motor và bánh răng hư hỏng nặng hơn.

Không nên thay đổi thông số cấp mực trong chế độ kỹ thuật khi chưa xác định được nguyên nhân. Cấp quá nhiều mực có thể làm bản in đen nền, tràn mực hoặc gây bẩn cụm từ.

Sau khi sửa chữa, cần vệ sinh mực rơi, lắp lại đúng giắc điện và in thử nhiều bản. Nên theo dõi bản in có đều màu, còn báo thiếu mực hoặc xuất hiện tiếng kêu bất thường hay không.

Khi nào cần gọi kỹ thuật viên?
Nên nhờ kỹ thuật viên kiểm tra nếu máy xuất hiện các tình trạng như:

• Motor không quay dù hộp mực đã lắp đúng.
• Máy phát tiếng kêu lớn tại cụm cấp mực.
• Mực không xuống sau khi thay hộp mới.
• Máy liên tục báo thiếu mực.
• Motor nóng hoặc có mùi khét.
• Bản in nhạt kéo dài dù đã bổ sung mực.
• Cần vào chế độ kỹ thuật hoặc đo nguồn motor.
• Nghi ngờ lỗi bo mạch hoặc cảm biến.
  

Việc kiểm tra sớm giúp hạn chế tình trạng motor bị quá tải, bánh răng gãy hoặc mực tràn vào bên trong máy.\
Tham khảo: https://ricohhcm.vn/kien-thuc/test-motor-muc-may-ricoh.html

Kết luận
Test motor mực máy Ricoh không chỉ đơn giản là kiểm tra motor có quay hay không. Cần xem xét toàn bộ hệ thống gồm hộp mực, trục xoắn, bánh răng, đường dẫn, cảm biến, dây điện và bo điều khiển.

Nếu motor quay nhưng mực không xuống, nguyên nhân thường nằm ở phần truyền động hoặc đường dẫn. Nếu motor không quay, cần kiểm tra nguồn cấp trước khi quyết định thay mới. Thực hiện đúng trình tự sẽ giúp xác định chính xác lỗi, hạn chế thay nhầm linh kiện và tránh phát sinh thêm sự cố cho máy photocopy.